گفتگوی اختصاصی با حاج مهدی سماواتی؛

درباره مداحان برخواری قضاوت نمی کنم /بی رغبتی مادحین به دعاخوانی، آفت مداحی امروز

سماواتی گفت: جامعه ما به شدت نیاز به دعا دارد اما متاسفانه مداحان کمتر به خواندن دعا رو می آورند در حالی که جامعه ما نیازمند این منابع غنی معرفتی است. باید سبک زندگی از این ادعیه دریافت و استخراج شود و ما مداحان اگر دعا و زیارات را نخوانیم از یک فیض بزرگ محروم هستیم.

به گزارش چشم برخوار، گفتگو با حاج مهدی سماواتی سخت است. سخت تن به مصاحبه می‌دهد و سخت‌تر می‌شود از دهانش حرفی بیرون کشید. این‌ها البته به خاطر روحیه محجوب و متواضعانه اوست. غیر از اینکه پدرش حاج غلامعلی سماواتی پیر غلام اهل بیت علیهم السلام است. پدر بزرگش هم مداح بوده و برخی دیگر از نزدیکانش هم مداحی می‌کنند.

 در ادامه گفتگوی اختصاصی چشم برخوار با حاج مهدی سماواتی مداح معروف کشوری را می خوانید.
مناجات خوانی را از چه زمانی شروع کردید؟
دوران دفاع مقدس که در جبهه‌ها مداحی می‌کردم، با ایام محرم و فاطمیه توامان می‌شد. بعد از آن هم ادامه پیدا کرد با خواندن مناجات حضرت امیرالمؤمنین علیه السلام در مسجد شهدا و در ادامه هم به خواست حاج ماشاءالله عابدی، در شب‌های ماه مبارک دعای ابوحمزه و دعای مسجد کوفه را خواندم.
مناجات خواندن از لحاظی با مداحی و سینه زنی تفاوتی ندارد. چون همه این افراد قصد اتصال به ائمه اطهار علیهم السلام و تقرب به ذات اقدس الهی را دارند اما فضای مناجات از لحاظ معنوی کمی با مداحی و سینه زنی متفاوت است، چرا که شرایط ویژه‌ای را می‌طلبد و کسی که در مناجات شرکت می‌کند باید از فضای مادی فاصله گرفته و متوجه مبدا الهی باشد.

یک ادعیه خوان خوب باید دارای چه ملزومات و ویژگی هایی باشد؟
یک دعاخوان باید به لحاظ روان خوانی و روخوانی صحیح بخواند، با معانی دعا و تفاسیر کلمات و جملات دعا آشنا باشد. رمز موفقیت یک دعاخوان علاوه بر موارد بیان شده؛ توکل، اخلاص و برای خدا خواندن است، اما به لحاظ فنی اگر مداحی مجلس داری بداند، اشعار را حفظ باشد، از روانشناسی استفاده کند، از صدای خوب و خوش بهره مند باشد و با هنر خود بتواند معانی و تفاسیر دعا و اشعار و مدح اهل بیت را بیان کند و مخاطب شناس باشد، می تواند در اوج باشد و در صورتی مؤثر است که برای خدا بخواند و خود را هم خالص کند.

با توجه به اینکه شهرستان برخوار دارای مادحین بسیاری است به لحاظ جریان فکری و روشی، مهمترین کمبودها و مشکلات مداحی در چه چیزی خلاصه می شود؟
من درباره دیگران نمی توانم قضاوت کنم اما در مورد خودم می توانم بگویم که مهمترین کمبود من در مداحی این است که نتوانستم برای خدا بخوانم؛ چراکه اگر برای خدا بخوانیم سایر کمبودهایمان حل می شود.

نظر شما در مورد سبک های جدید مداحی چیست؟
سبک های جدید مداحی خوب است اما تا آنجایی که مطابق با اصول مداحی و شان اهل بیت علیهم السلام و مرضیه نظر آن حضرات باشد، بنده هم مخالفتی با سبک های جدید مداحی ندارم مگر اینکه انحراف در آن ببینم وگرنه از نوآوری استقبال می کنم.

درست است که نیت خالص و توجه در تأثیرگذاری سبک موثر است، اما از لحاظ فنی، معیار و ملاک سبک اثرگذار چیست؟ آیا کسی که می‌خواهد در مداحی سبک جدیدی ارائه دهد باید موسیقی و وزن شعر بداند؟
طبیعتاً آشنایی با وزن شعر و موسیقی و همچنین اشراف بر روایت و روضه مؤثر است اما آنچه که از نظر فنی بسیار موثر خواهد بود، این است که موسیقی و شیوه مداحی به گونه‌ای باشد که مورد رضایت خدای تعالی و امام زمان علیه السلام قرار بگیرد نه اینکه برای خلق سبک جدید، به هر ابزار و مدلی متمسک شویم؛ چراکه هر نوع موسیقی در مداحی و نوحه جا ندارد.

به نظر شما یک مداح چه اندازه به ارتباط با یک استاد اخلاق نیازمند است؟ تا چه اندازه باید پای سخنرانی های دینی بنشینند و مطالعاتش در رابطه با دین و اعتقادات چگونه باید باشد؟
من از سوال شما تعجب می کنم مگر می شود مداحی بدون این موارد، مداح باشد؟! مداح منهای اخلاق، منهای تقوا، منهای استاد اخلاق خواننده است نه مداح.
مداحی یعنی اینکه وصل شوی به اهل بیت، یعنی مطالعه داشته باشی. مداح باید در مکتب اهل بیت یاد بگیرد و در اجتماعات مردمی بیان کند؛ مداحی یعنی همین.

شما به عنوان یکی از پیشکسوتان و ذاکران قدیمی و نام آشنای ایران چه توصیه هایی را به مداحان و جوانان علاقمند به مداحی دارید؟
با چند بار مدح خواندن انسان مداح نمی شود. رسالت مداحی خیلی بالاتر از این حرف ها است و کسی که قصد دارد وارد این جرگه شود باید مردانه وارد شود یعنی آن کسی را که می خواهی مدحش را کنی را خوب بشناسی و آن کس می خواهی ذاکرش شوی و نام او را ببری باید به او نزدیک شوی و با هنر خود، مدح او را بگویی.

من نمی گویم که سمندر باش یا پروانه باش چون به فکر سوختن افتاده ای مردانه باش.

در پایان اگر صحبت خاصی دارید بفرمایید.
جامعه ما به شدت نیاز به دعا دارد اما متاسفانه مداحان کمتر به خواندن دعا رو می آورند در حالی که جامعه ما نیازمند این منابع غنی معرفتی است. باید سبک زندگی از این ادعیه دریافت و استخراج شود و ما مداحان اگر دعا و زیارات را نخوانیم از یک فیض بزرگ محروم هستیم.

مداح منهای اخلاق، خواننده است



پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.