حجت الاسلام محمدی؛

حقیقت زیارت اربعین و آداب آن

عمده آثار زیارت در دو مقام قابل توجه است؛ یکی در مقام اجتماعی که زیارت به خصوص زیارت اربعین نوعی یاری دین و بیعت با پیشوایان دینی و در مقام دوم زیارت از بهترین راهکارهای اصلاح نفس و خودسازی است.

چشم برخوار – حجت الاسلام و المسلمین محمد رضا محمدی * / یکی از عوامل تربیتی و مولد معنویت و انسانیت در مکتب تشبع؛ زیارت است اعم از زیارت خانه خدا و زیارت قبور مطهر انبیاء و اولیاء الهی و حتی زیارت اولیاء الهی حیاً یا میتاً، اما در بین همه اولیاء الهی یک زیارت است که استثنا و ویژه است و مورد آرزو و سفارش و توصیه موکد حتی دیگر اولیاء الهی و ائمه معصومان علیهم السلام بوده و آن زیارت حضرت سیدالشهداء امام حسین علیه السلام است.

ایام اربعین و به خصوص روز اربعین روز و فرصت ویژه ای است برای امر زیارت کربلای معلی و حتی برای بازماندگان از سفر زیارت اربعین باب زیارت از راه دور باز است که در روز اربعین از راه دور با آداب خاص زائر ابا عبدالله الحسین باشند.
نکته مهمی که در امر زیارت باید مورد توجه قرار گیرد تا علاوه بر بهره مندی از ثواب بی کران زیارت، شاهد آثار و پیامدهای سازنده آن باشیم؛ رعایت احکام و آداب زیارت است و احکام زیارت همان فقه زیارت بوده که هر مقلدی باید بایدها و نبایدهای فقهی مرجع تقلید خود را در امر زیارت مانند سایر عبادت ها رعایت کند.
اما آداب زیارت شامل اموری همانند معرفت، تواضع، قناعت در سفر زیارتی، روح حزن و اندوه، حسن مصاحبت با همسفران، سکوت حکیمانه و پرهیز از سخنان بیهوده، کثرت ذکر خدا، طهارت باطنی و ظاهری، کنترل ویژه چشم، گوش و زبان و … و عهد و میثاق جدی بستن با امام علیه السلام است که با رعایت این آداب؛ انسان آثار و برکات زیارت را در دنیا و آخرت می بیند.
اما عمده آثار زیارت در دو مقام قابل توجه است؛ یکی در مقام اجتماعی که زیارت به خصوص زیارت اربعین نوعی یاری دین و بیعت با پیشوایان دینی و از طرفی دشمن شکن و ناامید کردن دشمنان از طمع در براندازی یا ضربه زدن به دین است و در مقام دوم زیارت از بهترین راهکارهای اصلاح نفس و خودسازی است که هم موجب سبک بالی از گناهان گذشته می شود و هم انسان را سبک بال برای پرواز و عروج به مقام های الهی می کند که امیدواریم همه ما در دنیا بهره مند از زیارت با آداب کامل در دنیا و با کمک خداوند بهره مند از عنایات و شفاعت ائمه معصومین به خصوص امام حسین (ع) در قیامت باشیم.

سیری در مفاهیم زیارت اربعین
یکی از اصول مهم زیارت ائمه معصومین علیهم السلام به خصوص زیارات حضرت سیدالشهداء و خصوصا زیارت اربعین توجه به مفاهیم ارزشمند زیارت نامه ها به ویژه زیارت نامه مخصوص اربعین است که امام صادق علیه السلام آن را به صفوات جمال تعلیم فرموده اند.

در این نوشتار کوتاه سیری اجمالی خواهیم داشت در مفاهیم بلند و آموزنده و سازنده زیارت اربعین:
*امام شناسی
اولین مفهوم اعتقادی که در هر زیارت به خصوص در زیارت اربعین و در صدر همه زیارت نامه ها بیان می شود و ما می خوانیم، امام شناسی و توجه به ویژگی های امام زمانت است که در زیارت اربعین امام حسین (ع) با ویژگی هایی همچون ولی الله و حبیب الله، خلیل الله و…الشهید، اسیرالکربات و قتیل العبرات معرفی می شوند.
*تبیین هدف امام حسین علیه السلام از قیام عاشورا
«فَأَعْذَرَ فِی الدُّعَاءِ وَ مَنَحَ النُّصْحَ وَ بَذَلَ مُهْجَتَهُ فِیکَ لِیَسْتَنْقِذَ عِبَادَکَ مِنَ الْجَهَالَهِ وَ حَیْرَهِ الضَّلالَهِ»؛ در این فراز بیان می کند امام حسین برای نجات بندگان خدا از گرفتاری جهالت و حیرت و سرگردانی و ضلالت قیام کردند و برای تحقق این هدف سه مرحله دعوت، نصیحت و شهادت و بذل جان می کردند.
*دشمن شناسی
«وَ قَدْ تَوَازَرَ عَلَیْهِ مَنْ غَرَّتْهُ الدُّنْیَا وَ بَاعَ حَظَّهُ بِالْأَرْذَلِ الْأَدْنَی وَ شَرَی آخِرَتَهُ بِالثَّمَنِ الْأَوْکَسِ وَ تَغَطْرَسَ وَ تَرَدَّی فِی هَوَاهُ وَ أَسْخَطَکَ وَ أَسْخَطَ نَبِیَّکَ»، در این فراز از زیارت دشمنان دین و دشمنان امام حسین (ع) را معرفی می کند البته اینجا اسمی از دشمنان در زیارت نیامد (مثل زیارت عاشورا که دشمنان را به اسم رسوا می کند) ولی ویژگی های ثابت و عمومی دشمنان را بیان کرده که حتی امروز هم راه دشمن شناسی را برای ما آسان می کند؛ ویژگی هایی همچون فریب خوردگان دنیا، دین به دنیا فروختگان، هواپرستان، پیروان اهل شقاوت و نفاق،

*تنها راهکار مقابله با دشمنان؛ مقاومت و صبر و مجاهدت
«فَجَاهَدَهُمْ فِیکَ صَابِرا مُحْتَسِبا حَتَّی سُفِکَ فِی طَاعَتِکَ دَمُهُ وَ اسْتُبِیحَ حَرِیمُهُ» که به ما می آموزد که همچنان که حسین (ع) در راه هدف؛ جهاد گر و مقاوم و صبور ایستاد، پیروان حسین هم باید در مقابل دشمنان مقاومت و مجاهدت کنند و از هر گونه تسلیم و ذلت پذیری بپرهیزند.
*عهد و میثاق با امام (ع)
«وَ قَلْبِی لِقَلْبِکُمْ سِلْمٌ وَ أَمْرِی لِأَمْرِکُمْ مُتَّبِعٌ وَ نُصْرَتِی لَکُمْ مُعَدَّهٌ حَتَّی یَأْذَنَ اللَّهُ لَکُمْ فَمَعَکُمْ مَعَکُمْ لا مَعَ عَدُوِّکُمْ»؛ در این فراز پایانی زیارت؛ زائر اعلام آمادگی قلبی و عملی می کند و با امام عهد می بندد و به امام قول می دهد که در راستای تحقق هدف قیام با تمام وجود آماده است «و نصرتی لکم معده» و حتی زائر خود را منتظر فرج معرفی می کند «حتی یاذن الله لکم»، که امیدواریم همه عاشوراییان جزء منتظران حقیقی منتقم خون سیدالشهداء و شهدای کربلا باشیم و در موقع امتحان ادعای «و نصرتی لکم معده» را بتوانیم در عمل ثابت کنیم.

فَاَسْئَلُ اللَّهَ الَّذى اَکْرَمَ مَقامَکَ وَ اَکْرَمَنى بِکَ اَنْ یَرْزُقَنى طَلَبَ ثارِکَ مَعَ اِمامٍ مَنْصُورٍ مِنْ اَهْلِ بَیْتِ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَیْهِ و َآلِهِ اَللّهُمَّ اجْعَلْنى عِنْدَکَ وَجیهاً بِالْحُسَیْنِ عَلَیْهِ السَّلامُ فِى الدُّنْیا وَ الاْخِرَهِ

کارشناس مسائل مذهبی و سیاسی شهرستان برخوار



پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.